Hoesten bij katten This article is verified by a vet

De kat strekt ineens haar nek en begint zielig te hoesten. Een angstaanjagend gezicht! Maar wat zijn de oorzaken van hoesten bij katten en hoe kan het worden behandeld? Lees in het volgende artikel alles wat u moet weten over hoesten bij katten.

Gras als oorzaak van hoesten

Vastzittende grashalmen veroorzaken vaak hoestklachten bij katten.

Oorzaken: hoe ontstaat hoesten bij katten?

Omdat hoesten bij katten veel verschillende oorzaken kan hebben, is het voor een beter begrip zinvol om onderscheid te maken tussen niet-infectieuze en infectieuze oorzaken:

Niet-infectieuze oorzaken

Vooral ingeademde (geaspireerde) vreemde voorwerpen (bijv. grassprietjes of draadjes) in de luchtwegen zijn vaak de oorzaak van acute hoest bij katten. Grassprietjes blijven bijvoorbeeld graag in het gehemelte van de kat steken en veroorzaken hardnekkig kokhalzen met hoesten. Daarnaast kunnen ook allergische reacties zoals feliene astma, verwondingen van de luchtwegen en het inademen van gassen (bijv. bij rookvergiftiging) hoesten bij katten veroorzaken.

Feliene astma veroorzaakt een sterke ontsteking van de bronchiën (chronische bronchitis). Dit uit zich meestal in aanvallen van benauwdheid en kokhalzen aan het einde van een hoestbui. Een tumor kan ook een mogelijke oorzaak zijn van chronische hoest bij katten. In tegenstelling tot honden hoesten katten echter bijna nooit als gevolg van een hartaandoening.

Infectieuze oorzaken

Tot deze categorie behoren verschillende bacteriële en virale ziekteverwekkers, maar ook schimmels en parasieten.

Vooral jonge katten laten vaak tekenen zien van een infectie met het niesziektecomplex bij katten. Dit is een wereldwijd voorkomende infectieziekte die naast hoesten ook leidt tot bindvliesontstekingen en beschadiging van de slijmvliezen bij katten.

De volgende ziekteverwekkers spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van de ziekte:

  • Virussen: calicivirussen, felien herpesvirus (FHV 1)
  • Bacteriën: Chlamydophila felis, mycoplasma’s, Bordetella bronchiseptica, Pasteurella en Klebsiella

Ook parasieten kunnen hoest bij katten veroorzaken. Longwormen zoals Aelurostrongylus abstrusus, Troglostrongylus brevior of Capillaria aerophila komen bij katten voor. Infectieuze stadia van de wormen worden door de kat via de bek opgenomen en bereiken in de loop van hun ontwikkelingscyclus de luchtwegen. Daar veroorzaken ze ontstekingen die het longweefsel van de kat beschadigen. Later worden de larven via de luchtpijp opgehoest en vervolgens doorgeslikt. Via de ontlasting van de kat komen de infectieuze stadia weer in het milieu terecht en kunnen ze opnieuw door andere dieren worden opgenomen.

Symptomen: bijkomende verschijnselen van hoesten bij katten

Hoesten is in de eerste plaats een reflex van het lichaam die door een prikkel wordt opgewekt. Het doel van de hoestreflex is ofwel het ophoesten van vreemde voorwerpen of het verwijderen van slijm uit de luchtwegen. Afhankelijk van de oorzaak treden er verschillende bijkomende symptomen op. Ook het karakter van de hoest (droog/nat, acuut/chronisch) verschilt per oorzaak.

Mogelijke andere symptomen in samenhang met hoesten bij katten zijn:

  • Algemene symptomen: vermoeidheid, koorts (bijv. bij infectieziekten), verlies van eetlust en gewichtsverlies
  • Hoesten: pijn, bijmenging van vocht (bijv. bloed, pus, slijm)
  • andere ademhalingssymptomen: niezen, benauwdheid, ademgeluiden, neusuitvloeiing, slikproblemen, kokhalzen
Auscultatie bij een kat met hoest © VadimGuzhva / stock.adobe.com
De dierenarts beluistert de luchtwegen van de kat met een stethoscoop.

Diagnose: wanneer moet ik met hoesten naar de dierenarts?

Bij mensen en honden is een incidentele hoest niets bijzonders. Bij katten daarentegen wel. Hoest uw kat, dan moet altijd door een dierenarts worden onderzocht wat de oorzaak van dit symptoom is.

Voor de diagnose is het voor de dierenarts allereerst belangrijk welk karakter de hoest van uw kat heeft. Tijdens het gesprek met de eigenaar (anamnese) vraagt de dierenarts naar de frequentie en de ernst van de hoest, of deze productief is (droog of nat) en of de hoest vooral in bepaalde situaties (bijvoorbeeld tijdens het eten) optreedt. Daarnaast kan door onderscheid te maken tussen acute en chronische hoest de mogelijke oorzaak beter worden ingeperkt. Terwijl tumorgerelateerde oorzaken meestal chronisch zijn, veroorzaakt een vastzittend grassprietje eerder acute hoest.

Na de anamnese volgt het algemene onderzoek. Hierbij bepaalt de dierenarts de huidige gezondheidstoestand van de kat aan de hand van verschillende vitale parameters (hart- en ademhalingsfrequentie, temperatuur, enz.). De dierenarts bekijkt de bek en keel van de kat nauwkeurig en beluistert de longen met een stethoscoop.

Afhankelijk van de vermoedelijke oorzaak worden vervolgens verdere diagnostische maatregelen genomen. Zo kan een röntgenfoto aanwijzingen geven voor tumoren in de longen. Met onderzoek van bloed en ontlasting kunnen infecties of parasieten worden vastgesteld. Bij vermoeden van een vreemd voorwerp is een endoscopisch onderzoek aan te raden.

Therapie: wat te doen als mijn kat hoest?

De behandeling van hoesten bij katten hangt sterk af van de onderliggende oorzaak en wordt onderverdeeld in een specifieke en een symptomatische behandeling:

Specifieke behandeling:

  • Infectieziekten: bijvoorbeeld ontwormingsmiddelen, antibiotica
  • Tumoren: chemotherapie, bestraling of chirurgische ingrepen
  • Allergische reacties: antihistaminica, hyposensibilisatie
  • Vreemd voorwerp: operatieve verwijdering

Symptomatische behandeling:

  • Middelen die de hoestprikkel verlichten: slijmoplossers, luchtwegverwijdende medicatie
  • Ontstekingsremmers
  • Onderdrukking van het immuunsysteem: cortison (bijv. bij feliene astma)
  • Ondersteuning van het immuunsysteem: vitaminepreparaten of para-immuniteitsinductoren
  • Hygiënische maatregelen om verspreiding van ziekteverwekkers te voorkomen

Prognose: wat zijn de genezingskansen bij hoesten bij katten?

Net als de behandeling hangt de prognose van hoesten bij katten af van de onderliggende aandoening. Een vroegtijdig vastgestelde longworminfectie bij katten is doorgaans goed te behandelen. Dit geldt ook voor een infectie met het niesziektecomplex bij katten en andere infecties.

De prognose van feliene astma hangt af van de uitlokkende allergenen. Als het mogelijk is het contact met de allergenen volledig te vermijden, is de prognose voor de gezondheid van de kat goed. Is dit niet mogelijk, dan kunnen de symptomen in ieder geval worden verlicht en kan de levenskwaliteit van het dier worden verbeterd.

Preventie: kan ik hoesten bij mijn kat voorkomen?

Niet alle onderliggende aandoeningen kunnen door preventieve maatregelen worden voorkomen. Om infectieziekten te vermijden, zijn de volgende maatregelen echter nuttig:

  • Regelmatig schoonmaken (bijv. van de kattenbak)
  • Vermijd contact met zieke dieren
  • Vaccinatie tegen calicivirussen, het felien herpesvirus en Chlamydophila felis
  • Effectieve en regelmatige parasietenpreventie

Deze artikelen vindt u misschien ook interessant


Profilbild von Tierärztin Franziska Gütgeman mit Hund

Ik ben aan de Justus-Liebig-universiteit Gießen opgeleid tot dierenarts. Ik heb uitgebreid ervaringen in verschillende disciplines opgedaan, zoals in de geneeskunde voor kleine dieren, grote dieren en voor exoten, maar ook in de farmacologie, pathologie en voedselhygiëne. Sindsdien werk ik niet alleen als diergeneeskundig auteur, maar ben ik ook bezig met mijn wetenschappelijk onderbouwd proefschrift. Het is mijn doel om dieren in de toekomst beter tegen ziekteverwekkende bacteriën te beschermen. Naast mijn kennis als dierenarts heb ik ook persoonlijke ervaringen opgedaan. Ik heb namelijk een hond en kan daardoor de angsten en problemen, net als alle andere vragen over diergezondheid, begrijpen en uit de wereld helpen.


Onze meest behulpzame artikelen
2 min

Kattenleeftijd

Het is algemeen bekend dat de leeftijd van een hond gemakkelijk kan worden afgeleid: één hondenjaar staat gelijk aan zeven mensenjaren, waarbij ook hier het ras en het gewicht van de hond belangrijk zijn. Hoe oud kunnen katten nou worden? Vanaf welke leeftijd worden katten beschouwd als oudere katten? In dit artikel lees je alles over kattenleeftijd.

4 min

Wormen bij katten

Wormen bij katten zijn een akelig hoofdstuk in het leven van een kat, en van zijn of haar baasje. Helaas komen de meeste kattenvrienden (figuurlijk) met wormen in aanraking – vooral als jouw kat vrij door de buurt mag dwalen. Maar ook binnenkatten kunnen wormen oplopen door verontreinigd voer.

5 min

Ouderdomsverschijnselen bij katten: zo herken je de symptomen

Vraag je jezelf af waarom je oude knuffelkat niet meer naar zijn naam luistert en maak je je zorgen? Of vraag je je af waarom je pluizige bolletje haar voerbakje niet meer kan vinden? We leggen uit hoe verschillende ouderdomsverschijnselen bij katten in een vroeg stadium kunt herkennen en wat je kan doen om je kat een lang en gezond leven te bieden.