Katten met Oud en Nieuw: Tips tegen stress & angst voor vuurwerk

Hoe erg is oud en nieuw voor katten?

Niet alle katten reageren hetzelfde op het lawaai tijdens oud en nieuw. Sommige blijven ontspannen, terwijl andere katten volledig in paniek raken van het vuurwerk.

Ze beven, lopen rusteloos door het huis, likken zichzelf overmatig of worden plotseling onzindelijk.

Ernstige gevolgen

Buitenkatten vluchten uit angst soms zo ver weg dat ze de weg naar huis niet meer vinden of in paniek zelfs voor een auto lopen.

Angst kan inderdaad ernstige gevolgen hebben. Daarom is het des te belangrijker dat u weet hoe u met de stress van uw kat tijdens oud en nieuw omgaat en welke maatregelen u kunt nemen om de angst voor vuurwerk te verminderen.

Katten tijdens oud en nieuw: 7 tips om uw huistijger op het vuurwerk voor te bereiden

Het luide gesis en geknal van de eerste vuurpijlen komt voor de meeste katten totaal onverwacht. Ze weten immers niet dat wij mensen de jaarwisseling met vuurwerk vieren.

Gelukkig zijn er enkele maatregelen waarmee u de stress en schrik van uw kat kunt verminderen:

1. Blijf rustig

Ook al laten ze het niet altijd merken, katten zijn erg gevoelig voor de stemming van hun baasjes. De belangrijkste regel tijdens oud en nieuw is daarom: Straal rust en kalmte uit. Dit gevoel neemt uw huisdier van u over.

Als u zelf nerveus wordt terwijl u het huis gehaast met slingers versiert en ondertussen het oudejaarsmenu in de oven aanbrandt, voelt uw kat die spanning ook.

Routine kan stress helpen verminderen

Hierdoor neemt de stress door de onbekende vuurwerkgeluiden nog verder toe.

Natuurlijk heerst er in veel huishoudens tussen Kerstmis en oud en nieuw een bijzondere sfeer. Toch moeten kattenbaasjes proberen de dagelijkse routine van hun dier aan te houden.

Verander de vaste tijden voor eten, spelen en naar buiten gaan niet.

2. Houd het lawaai buiten

Het maakt niet uit waar uw kat zich tijdens oud en nieuw in huis terugtrekt. Belangrijk is dat deze schuilplek zo rustig mogelijk is. Sluit ramen en deuren en laat indien mogelijk de rolluiken zakken of doe de gordijnen dicht.

Daarmee kunt u het vuurwerklawaai weliswaar niet volledig buitensluiten, maar wel dempen. Probeer ook de andere kamers zo goed mogelijk af te schermen van het oudejaarsgeweld.

Een klein feestje in plaats van een uitbundig festijn

Uit liefde voor uw kat kunt u een wild feest met veel mensen, harde muziek en knallende champagnekurken beter overslaan.

Een klein feestje bij u thuis met familie of goede vrienden kan net zo gezellig zijn als een uitbundig feest met een grote groep.

3. Laat uw kat tijdens oud en nieuw niet alleen

Veel kattenbaasjes vragen zich vóór 31 december af: “Kan ik mijn kat tijdens oud en nieuw alleen laten?”  Hoe moeilijk het soms ook is: doe uw kat tijdens de jaarwisseling een plezier en blijf het liefst bij haar thuis.

Naast rust heeft uw kat vooral een gevoel van veiligheid nodig om het luide vuurwerk aan te kunnen. Dat kunt u haar het beste geven.

Uw gezelschap helpt uw kat tegen haar angst

Het is begrijpelijk dat u het kleurrijke vuurwerk aan de nachtelijke hemel niet helemaal wilt missen. Houd echter rekening met uw kat en ga afwisselend met uw partner of vrienden naar buiten.

Zo kan er altijd iemand bij het mogelijk zeer angstige dier blijven.

Zelfs als uw kat tijdens oud en nieuw nauwelijks tekenen van angst vertoont en zich gewoon in haar kattenholletje terugtrekt, merkt ze dat u er bent en voelt ze zich daardoor veiliger.

4. Haal uw buitenkat tijdens oud en nieuw naar binnen

Uw kat tijdens oud en nieuw naar buiten laten? Geen goed idee! Ook tijdens de drukke feestdagen moet u rekening houden met de gewoontes van uw kat. Een uitzondering hierop is echter het buitenlopen tijdens oud en nieuw: alleen al om veiligheidsredenen is het verstandig om uw kat ruim vóór het begin van het vuurwerk naar binnen te halen.

Kattenluikjes in deuren kunt u tijdens oudejaarsnacht het beste afsluiten, zodat uw kat niet naar buiten kan glippen. Het risico dat uw dier in paniek voor een auto loopt of door vuurwerk gewond raakt, is simpelweg te groot.

Als uw kat het niet gewend is om binnen ‘opgesloten’ te zitten, kunt u vooraf af en toe oefenen met binnenblijven. Met een speciale kattensnack zijn zelfs verstokte nachtbrakers meestal gemakkelijk naar binnen te lokken.

Belangrijke tips voor uw buitenkat tijdens oud en nieuw:

• Laat uw kat in ieder geval chippen. Mocht ze weglopen, dan kan ze zo sneller worden geïdentificeerd en bij u worden teruggebracht.
• Een gps-tracker voor katten biedt extra zekerheid: zo kunt u altijd zien waar uw kat zich bevindt, vooral als ze ontsnapt is. Heel belangrijk: Bevestig de gps-tracker alleen aan kattenhalsbanden of kattentuigjes met een veiligheidssluiting, zodat deze in geval van nood opengaat en verstikking wordt voorkomen.

5. Bied uw kat schuilplekken aan

Katten zijn vluchtdieren. Als ze op oudejaarsavond niet naar buiten kunnen vluchten, hebben ze in huis een schuilplek.

Ideaal is een eigen, rustige kamer die zo ver mogelijk van het vuurwerklawaai ligt en waar de kat zich zelf kan terugtrekken wanneer ze daar behoefte aan heeft.

Zet daar haar vertrouwde kattenmand neer, zodat ze zich op haar gemak voelt.

Wees creatief

Wie geen hele kamer voor zijn kat beschikbaar heeft, kan ook een klein ‘holletje’ onder het bed, achter de bank of in een kast maken. Ook een oude kartonnen doos, verduisterd en voorzien van dikke dekens, is geschikt als schuilplek.

De meeste katten liggen graag verstopt onder dekens of in holletjes van de krabpaal. Ook tijdens oud en nieuw zullen ze graag van deze mogelijkheid gebruikmaken. Kiest uw kat toch een andere verstopplek? Wees dan niet teleurgesteld, maar respecteer haar keuze.

Dwing uw kat in geen geval om het ‘gezellige holletje’ toch eens uit te proberen.

6. Zorg tijdens oud en nieuw voor afleiding voor uw kat

Om uw kat af te leiden van het ongewone vuurwerklawaai op straat, helpt het vaak om binnenshuis voor vertrouwde geluiden en een aangename sfeer te zorgen.

• Zet uw favoriete muziek op of schakel de radio of televisie in.
• Bied een bijzondere snack of een leuk spelletje aan. Met een kattenhengel leidt u uw huistijger snel af.
• Een zelfgemaakt parcours waar uw kat overheen kan klimmen of snacks die u in huis verstopt, zorgen eveneens voor welkome afleiding.

Leestip: Uw kat bezighouden: tips voor spel en plezier

7. Negeer de angst

Zodra de eerste knallen klinken en de spanning oploopt, kunt u zich over uw kat ontfermen en haar, als ze dat toelaat, afleiden met de hierboven beschreven spelletjes of snacks.

Overdrijf uw bezorgdheid echter niet.

Gedraag u normaal

Overmatig aaien of geruststellend toespreken heeft eerder het tegenovergestelde effect en bevestigt de angst van uw kat. Ze zal denken dat er daadwerkelijk gevaar dreigt als u haar zoveel aandacht geeft.

Probeer in plaats daarvan de angst van uw kat te negeren en u tegenover haar zo normaal mogelijk te gedragen. Zo laat u uw kat zien dat het vuurwerk geen reden is om zich druk te maken en helpt u haar te kalmeren.

© Konstantin Aksenov / stock.adobe.com

Hoe kunt u katten tijdens oud en nieuw kalmeren?

Sommige huistijgers worden rustig door de hierboven beschreven maatregelen. Soms zijn alle inspanningen van een kattenbaasje echter tevergeefs.

Vraagt u zich af of er hulpmiddelen zijn om uw kat tijdens oud en nieuw te helpen? U kunt de volgende twee mogelijkheden proberen als alle andere pogingen zijn mislukt.

Geurstoffen voor een ontspannen sfeer

Wie zijn kat nog meer wil helpen ontspannen, kan speciale geurverspreiders voor in het stopcontact gebruiken. Deze bevatten synthetisch nagemaakte feromonen, lichaamseigen geurboodschappers van de kat die het welzijn van de kat bevorderen.

Het feromoon dat een moederpoes bijvoorbeeld tijdens het zogen aan haar kittens afgeeft, brengt de boodschap over dat alles in orde is en de kat zich kan ontspannen.

Vaak kan hiermee het door vuurwerk verhoogde stressniveau van de kat worden verlaagd.

Uw kat laten wennen aan vuurwerkgeluiden

Katten zijn gewoontedieren. Ze reageren net zo gevoelig op nieuwe en onbekende geluiden als op plotselinge veranderingen in hun dagelijkse routine.

Een aanpak met ‘vuurwerkdesensibilisatie’ met behulp van audiobestanden of cd’s waarop het geknal van vuurwerk te horen is, kan daarom zeker zinvol zijn.

Belangrijk: Begin op tijd met de training. Uw kat kan immers niet van de ene op de andere dag aan de nieuwe geluiden wennen.

Zo gaat u te werk:

• Speel de geluiden af tijdens alledaagse momenten, bijvoorbeeld wanneer uw kat naar binnen komt om te eten of ‘s avonds bij u op de bank ligt.
• Zet het volume aanvankelijk zacht.
• Blijft uw kat ontspannen, dan kunt u het volume geleidelijk, verspreid over meerdere dagen, verhogen.

Zorg ervoor dat u de training zo ontspannen mogelijk uitvoert. Gedraag u ondertussen volkomen normaal en besteed geen aandacht aan de geluiden. Zo laat u uw kat zien dat het harde geknal op de achtergrond geen reden is om zich druk te maken.

Leestip: Angstige kat: wat kunt u eraan doen?

Mag ik mijn kat tijdens oud en nieuw een kalmeringsmiddel geven?

Vanuit diergeneeskundig oogpunt is het niet aan te raden om katten tijdens oud en nieuw kalmeringsmiddelen te geven. Deze middelen kunnen de volgende effecten op uw dier hebben:

• Sommige kalmeringsmiddelen verhogen de gevoeligheid voor geluid. Daardoor hoort de kat het vuurwerklawaai mogelijk nog sterker dan normaal.
• Bovendien maken kalmeringsmiddelen het dier meestal moe en minder goed in staat om te bewegen. Dit verlies van controle kan de kat nog onzekerder maken. In het ergste geval raakt ze door het vuurwerk in paniek, maar kan ze niet zoals gewoonlijk vluchten.

Gebruik kalmerende middelen alleen in uiterste noodgevallen. Overleg vooraf altijd met uw dierenarts. Die kan u het beste adviseren of medicatie uw kat kan helpen en zo ja, welke.

Zijn er plantaardige kalmeringsmiddelen voor katten tijdens oud en nieuw?

Plantaardige kalmeringsmiddelen kunnen een alternatief zijn. Ze verminderen de onrust van de kat op natuurlijke wijze, zonder haar te verlammen.

De werkzaamheid van bachbloesems en soortgelijke middelen is echter omstreden. Bovendien duurt het meestal even voordat ze het gewenste effect hebben.

Begin de behandeling daarom indien mogelijk al enkele dagen vóór de jaarwisseling.

Kan voeding mijn kat ondersteunen?

Speciale dieetvoeding kan helpen om stressgerelateerd gedrag te verminderen. Sommige soorten bevatten gehydrolyseerd melkeiwit in combinatie met L-tryptofaan. Antioxidanten ondersteunen bovendien de weerstand. Ook hier geldt: begin bij voorkeur enige tijd vóór oud en nieuw met deze voeding en laat uw kat langzaam aan het nieuwe voer wennen.

Conclusie: kies wat bij uw kat past

Afhankelijk van hoe bang uw kat voor vuurwerk is, heeft u bij de hierboven beschreven maatregelen meer of minder geduld nodig. Katten hebben ieder hun eigen karakter en niet elke vorm van ‘therapie’ levert dezelfde goede resultaten op.

Wie de bovenstaande tips opvolgt, zal met een of meerdere maatregelen waarschijnlijk succes boeken en de vuurwerkstress van zijn geliefde huistijger aanzienlijk verminderen.

Zo kunnen u en uw kat rustig het nieuwe jaar verwelkomen en de drukte van Kerstmis en oud en nieuw ontspannen achter u laten.