Astma bij katten This article is verified by a vet

Uit het niets begint uw kat ineens piepende geluiden te maken bij het ademen en kijkt ze u met wijd opengesperde pupillen aan: uw pluizenbol heeft een astma-aanval. Waaraan u astma bij katten herkent en hoe u uw kat het beste kunt helpen, leest u in het volgende artikel. 

Astma bij katten

Ook katten kunnen allergisch zijn voor bloempollen.

Hoe gevaarlijk is astma bij katten? 

Kattenastma (felien astma) komt relatief vaak voor. Katten van alle leeftijden en kattenrassen kunnen aan deze aandoening lijden. Siamezen zijn echter bijzonder vaak getroffen. 

Elke vorm van astma bij katten kan onder bepaalde omstandigheden levensbedreigend zijn. Zo kunnen bijvoorbeeld zeer ernstige aanvallen of een anafylactische shock gevaarlijk worden voor uw kat.

Hoe ontstaat astma bij katten? 

Allergieën kunnen, net als bij mensen, ook bij katten op elk moment spontaan optreden. Vooral huisstofmijten, pollen of geparfumeerd kattenbakvulling veroorzaken in het kader van kattenastma vaak een directe allergische reactie (type 1). 

Na het eerste contact met het zogeheten allergeen vormt het immuunsysteem specifieke beschermende eiwitten (antilichamen). Deze antilichamen hechten zich vervolgens aan bepaalde immuuncellen (basofiele granulocyten en mestcellen). Dit proces wordt sensibilisatie genoemd. 

Vernauwing van de bronchiën

Komt de kat opnieuw in contact met het allergeen, dan bindt dit zich binnen enkele seconden tot minuten aan de antilichamen. Vervolgens geven de basofiele granulocyten of mestcellen massaal ontstekingsmediatoren zoals histamine af. Deze veroorzaken daarna de voor astma typische vernauwing van de bronchiën. 

Enerzijds trekken de spieren in de wand van de bronchiën samen, anderzijds wordt er taai slijm gevormd. De bronchiale spieren worden na verloop van tijd steeds dikker en ook de slijmvliescellen nemen toe. Daarnaast slaat het lichaam bindweefsel op (fibrose). Door het verlies aan elasticiteit vernauwen de bronchiën verder. 

Symptomen: hoe uit astma zich bij katten? 

Felien astma bronchiale treedt binnen enkele seconden tot minuten op. Hoe vaak de kat allergische symptomen vertoont, hangt echter af van hoe vaak ze met het allergeen in contact komt. Bevindt dit zich dagelijks in de directe omgeving van de kat, dan ontwikkelt het astma zich eerder chronisch dan acuut.

Astma uit zich bij getroffen katten meestal in de volgende symptomen: 

  • droge hoest en eventueel benauwdheid (ademen met open bek) en blauw verkleurde slijmvliezen 
  • meer zwakte en minder zin om te bewegen 
  • roodheid, zwelling en eventueel vorming van galbulten op de huid en slijmvliezen 
  • toegenomen jeuk 
  • Afhankelijk van de ernst van de allergische reactie kan astma een levensbedreigende anafylactische shock veroorzaken.

Wanneer moet ik naar de dierenarts?

Merkt u tekenen van een allergische reactie bij uw kat op, dan is een bezoek aan de dierenarts in ieder geval aan te raden.

In bijzonder ernstige gevallen met benauwdheid en ademen met open bek moet u zelfs direct een dierenarts raadplegen. Deze kan de levensbedreigende situatie door het toedienen van zuurstof en luchtwegverwijdende medicatie binnen enkele minuten aanzienlijk verbeteren. 

Kat met open bek als teken van ademnood © Evgenia Terekhova / stock.adobe.com
Ademen met open bek is bij katten een teken van ademnood.

Diagnose: welke onderzoeken voert de dierenarts uit? 

De diagnose van felien astma bronchiale wordt gesteld op basis van een gesprek met de eigenaar (anamnese) en een algemeen klinisch onderzoek. Dit bestaat doorgaans vooral uit een grondig onderzoek van de luchtwegen.

Ook het bekijken van de slijmvliezen (bijvoorbeeld in de bek) helpt bij het stellen van de diagnose, omdat een blauwe verkleuring kan wijzen op zuurstoftekort.

Bloed- en longonderzoek

Een bloedonderzoek geeft inzicht in het aantal zogenoemde eosinofiele granulocyten. Als deze immuuncellen in het bloed verhoogd zijn, kan dit een teken zijn van een allergie of een parasietenbesmetting. Dit laatste kan vervolgens met een ontlastingsonderzoek worden uitgesloten.

Voor een structurele beoordeling van de longen en het omliggende weefsel is daarnaast een röntgenonderzoek nuttig. Met behulp van een bronchoalveolaire lavage, dus een spoelmonster van de longen, kan bovendien een cytologisch onderzoek worden uitgevoerd. Ook hierbij wijst een toename van eosinofiele granulocyten op astma bij katten.  

Allergenen zijn lastig vast te stellen

Helaas is het aantonen van het veroorzakende allergeen vaak moeilijk, waardoor de oorzaak van felien astma regelmatig onbekend blijft. Het is daarom verstandig om mogelijke allergenen zoals geparfumeerde kattenbakvulling of sigarettenrook uit de directe omgeving van de kat te verwijderen. Verbetert de situatie, dan kunt u ervan uitgaan dat dit het uitlokkende allergeen was. 

Therapie: wat te doen als de kat astma heeft? 

De behandeling van astma bij katten kan bestaan uit een acute noodtherapie of uit een behandeling van chronisch kattenastma: 

  • Noodtherapie: Acute en ernstige allergische reacties vereisen snelle maatregelen. Denk hierbij aan het toedienen van zuurstof en luchtwegverwijdende medicatie. Omdat het om een levensbedreigende situatie gaat, moet de kat daarna onder toezicht van een dierenarts blijven.
  • Chronisch kattenastma: Om het immuunsysteem te onderdrukken en zo overreacties te voorkomen, schrijft de dierenarts soms immunosuppressiva (bijvoorbeeld prednisolon) voor in de vorm van tabletten of inhalatiesprays. Daarnaast is het belangrijk om allergenen zoveel mogelijk uit het huishouden te verwijderen. 

Prognose: hoe groot is de kans op herstel? 

De prognose van astma bij katten verschilt per dier. Er zijn veel katten die hun leven lang slechts milde allergische symptomen vertonen. Andere katten hebben juist de neiging tot anafylactische shock. Deze laatste kan levensbedreigend zijn als hij niet tijdig wordt herkend en behandeld.  

Bij het consequent toedienen van de juiste medicatie of het verwijderen van allergenen uit de leefomgeving van de kat verbetert de prognose echter aanzienlijk. 

Kan astma bij katten worden voorkomen?

Allergieën en daarmee ook astma ontstaan spontaan en kunnen niet altijd worden voorkomen. Weet u echter al op welk antigeen uw kat allergisch reageert, verwijder dit dan zo veel mogelijk uit haar leefomgeving.

Vermijd daarnaast roken in de buurt van uw kat. Gebruik ongeparfumeerde kattenbakvulling en houd uw huis zo stofvrij mogelijk.

Een ruime keuze aan kattenbakvulling vindt u ook in de onlineshop van zooplus!

Meer over de luchtwegen

Dit artikel is afkomstig uit het Duitse zooplus Magazine en is vertaald met behulp van kunstmatige intelligentie . De originele content is geschreven door specialisten uit de branche en herzien door ons redactieteam. Deze geautomatiseerde vertaling is niet door mensen bewerkt en wordt ter informatie beschikbaar gesteld.

Profilbild von Tierärztin Franziska Gütgeman mit Hund

Ik ben aan de Justus-Liebig-universiteit Gießen opgeleid tot dierenarts. Ik heb uitgebreid ervaringen in verschillende disciplines opgedaan, zoals in de geneeskunde voor kleine dieren, grote dieren en voor exoten, maar ook in de farmacologie, pathologie en voedselhygiëne. Sindsdien werk ik niet alleen als diergeneeskundig auteur, maar ben ik ook bezig met mijn wetenschappelijk onderbouwd proefschrift. Het is mijn doel om dieren in de toekomst beter tegen ziekteverwekkende bacteriën te beschermen. Naast mijn kennis als dierenarts heb ik ook persoonlijke ervaringen opgedaan. Ik heb namelijk een hond en kan daardoor de angsten en problemen, net als alle andere vragen over diergezondheid, begrijpen en uit de wereld helpen.


Onze meest behulpzame artikelen
2 min

Kattenleeftijd

Het is algemeen bekend dat de leeftijd van een hond gemakkelijk kan worden afgeleid: één hondenjaar staat gelijk aan zeven mensenjaren, waarbij ook hier het ras en het gewicht van de hond belangrijk zijn. Hoe oud kunnen katten nou worden? Vanaf welke leeftijd worden katten beschouwd als oudere katten? In dit artikel lees je alles over kattenleeftijd.

4 min

Wormen bij katten

Wormen bij katten zijn een akelig hoofdstuk in het leven van een kat, en van zijn of haar baasje. Helaas komen de meeste kattenvrienden (figuurlijk) met wormen in aanraking – vooral als jouw kat vrij door de buurt mag dwalen. Maar ook binnenkatten kunnen wormen oplopen door verontreinigd voer.

6 min

Ouderdomszwakte bij katten: Zo herkent u de symptomen

Maakt u zich zorgen omdat uw kat op leeftijd niet meer naar haar naam luistert? Of vraagt u zich af waarom uw huistijger haar voerbak niet meer meteen kan vinden? Waarschijnlijk heeft uw kat inmiddels een respectabele seniorenleeftijd bereikt en heeft ze nu extra zorg nodig. Ontdek hoe u de symptomen van ouderdomsverschijnselen bij uw kat vroegtijdig herkent en haar een leven biedt dat past bij haar leeftijd.